अध्याय 2 : साङ्ख्ययोग
साङ्ख्य योग (गीताको पूर्ण सार)
यामिमां पुष्पितां वाचं प्रवदन्त्यविपश्चितः।
वेदवादरताः पार्थ नान्यदस्तीति वादिनः॥ ४२॥
yām imāṁ puṣpitāṁ vācaṁ pravadanty avipaścitaḥ |
veda-vāda-ratāḥ pārtha nānyad astīti vādinaḥ || 42 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
याम् इमाम् (yām imām)=जुन यस्तो प्रकारको•पुष्पिताम् (puṣpitām)=फूलझैं सुन्दर देखिने (मनमोहक तर फलहीन)•वाचम् (vācam)=वाणी वा वचनलाई•प्रवदन्ति (pravadanti)=बोल्ने गर्दछन्•अविपश्चितः (avipaścitaḥ)=अज्ञानी र अविवेकी मानिसहरू•वेदवादरताः (veda-vāda-ratāḥ)=वेदका कर्मकाण्डीय वचनहरूमा मात्र मग्न रहनेहरू•पार्थ (pārtha)=हे पार्थ!•न अन्यत् (na anyat)=अरू केही छैन•अस्ति (asti)=छ•इति वादिनः (iti vādinaḥ)=भन्ने ढिपी गर्नेहरू।
सरल नेपाली अनुवाद
श्रीभगवान् भन्नुहुन्छ— हे पार्थ! जो अविवेकी मानिसहरू वेदका केवल कर्मकाण्डीय र सकाम वाक्यहरूमा मात्र मग्न रहन्छन्, उनीहरू स्वर्ग र सुख-भोग प्राप्तिका लागि फूलझैं कर्णप्रिय तर भ्रामक वाणी बोल्दछन्, र 'यो बाहेक संसारमा अर्को कुनै ठूलो सत्य छैन' भन्ने घमण्ड गर्दछन्।
कर्मकाण्डको खोक्रो आकर्षणमाथि श्रीकृष्णको प्रहार
कर्णप्रिय भ्रम (Sweet Talk) बाट सावधान
सस्तो र क्षणिक सुख दिने गुलिया वाचाहरूको पछि नलाग्नुहोस्। देखावटी कर्मकाण्ड र प्रलोभनभन्दा माथि उठेर वास्तविक आत्मज्ञान र कर्तव्यको गहन मार्गमा हिँड्नुहोस्।