अध्याय 17 : श्रद्धात्रयविभागयोग
श्रद्धा, भोजन र त्यागका तीन प्रकार
दातव्यमिति यद्दानं दीयतेऽनुपकारिणे।
देशे काले च पात्रे च तद्दानं सात्त्विकं स्मृतम्॥ २०॥
dātavyam iti yad dānaṁ dīyate 'nupakāriṇe |
deśe kāle ca pātre ca tad dānaṁ sāttvikaṁ smṛtam || 20 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
दातव्यम् इति (dātavyam iti)='दान दिनु मेरो कर्तव्य हो' भन्ने पवित्र भावले•यत् दानम् (yad dānam)=जुन दान•दीयते (dīyate)=दिइन्छ•अनुपकारिणे (anupakāriṇe)=जसले भविष्यमा कुनै प्रत्युपकार (फिर्ता सहयोग) गर्न सक्दैन, त्यस्तो निःस्वार्थ व्यक्तिलाई•देशे (deśe)=योग्य र पवित्र स्थानमा•काले च (kāle ca)=उचित समय वा आवश्यकताको बेलामा•पात्रे च (pātre ca)=र वास्तविक योग्य पात्र (सत्पात्र) लाई•तत् दानम् (tad dānam)=त्यस दानलाई•सात्त्विकम् (sāttvikam)=सात्त्विक दान•स्मृतम् (smṛtam)=शास्त्रमा मानिएको छ
सरल नेपाली अनुवाद
श्रीभगवान् भन्नुहुन्छ— 'दान दिनु मेरो परम कर्तव्य हो' भन्ने भावले, कुनै फिर्ता उपकारको आशा नराखी (अनुपकारीलाई), योग्य स्थानमा, उचित समयमा र सत्पात्रलाई श्रद्धापूर्वक दिइने दानलाई 'सात्त्विक दान' मानिएको छ।
सात्त्विक दानका चार महा-नियम: देश, काल, पात्र र निष्कामता
साँचो दानको कला: उपकारको बदला नखोजी दिनु (Pure Altruism)
आफ्नो आम्दानीको केही अंश सधैं सत्पात्र, असहाय वा उचित सामाजिक कार्यमा कुनै पनि नाम वा बदलाको आशा नराखी सात्त्विक रूपमा समर्पण गर्नुहोस्।