अध्याय 18 : मोक्षसंन्यासयोग
मोक्षसंन्यास योग (समस्त उपदेशको महामुकुट)
न तदस्ति पृथिव्यां वा दिवि देवेषु वा पुनः।
सत्त्वं प्रकृतिजैर्मुक्तं यदेभिः स्यात्त्रिभिर्गुणैः॥ ४०॥
na tad asti pṛthivyāṁ vā divi deveṣu vā punaḥ |
sattvaṁ prakṛti-jair muktaṁ yad ebhiḥ syāt tribhir guṇaiḥ || 40 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
न तत् अस्ति (na tad asti)=त्यस्तो कुनै पनि वस्तु वा प्राणी छैन•पृथिव्याम् वा (pṛthivyāṁ vā)=यस पृथ्वी लोकमा•दिवि (divi)=वा स्वर्गलोकमा•देवेषु वा पुनः (deveṣu vā punaḥ)=अथवा देवताहरूमा नै पनि•सत्त्वम् (sattvam)=कुनै प्राणी वा अस्तित्व•प्रकृति-जैः (prakṛti-jaiḥ)=प्रकृतिबाट उत्पन्न भएका•मुक्तम् (muktam)=मुक्त वा अलग भएको•यत् (yat)=जो•एभिः त्रिभिः गुणैः (ebhiḥ tribhir guṇaiḥ)=यी तीन गुणहरू (सत्त्व, रज र तम) बाट•स्यात् (syāt)=होस्
सरल नेपाली अनुवाद
यस पृथ्वीमा, वा स्वर्गलोकका देवताहरूमा नै पनि, त्यस्तो कुनै पनि प्राणी वा अस्तित्व छैन जो प्रकृतिबाट उत्पन्न भएका यी तीन गुणहरू (सत्त्व, रज र तम) को प्रभावबाट मुक्त भएको होस्।
गुणहरूको सार्वभौमिकता: प्रकृतिको सम्पूर्ण साम्राज्य
प्रकृतिको नियमलाई बुझेर साक्षी बन्ने कला
आफ्नो मनको मुड स्वीङ (Mood swings) वा मानसिक उतारचढावलाई दोष नदिनुहोस्; ती प्रकृतिका तीन गुणका लहर हुन् भनी साक्षी भावले हेर्नुहोस्।