अध्याय 4 : ज्ञानकर्मसंन्यासयोग
ज्ञान र कर्मको दिव्य समन्वय
एवं बहुविधा यज्ञा वितता ब्रह्मणो मुखे।
कर्मजान्विद्धि तान्सर्वानेवं ज्ञात्वा विमोक्ष्यसे॥ ३२॥
evaṁ bahu-vidhā yajñā vitatā brahmaṇo mukhe |
karma-jān viddhi tān sarvān evaṁ jñātvā vimokṣyase || 32 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
एवम् (evam)=यस प्रकार•बहु-विधाः (bahu-vidhāḥ)=धेरै प्रकारका•यज्ञाः (yajñāḥ)=यज्ञहरू (साधना मार्गहरू)•वितताः (vitatāḥ)=विस्तारपूर्वक वर्णन गरिएका छन्•ब्रह्मणः (brahmaṇaḥ)=वेद वा ब्रह्मका•मुखे (mukhe)=वाणीमा (मुखमा)•कर्म-जान् (karma-jān)=शरीर, मन र वाणीका कर्महरूबाट उत्पन्न हुने•विद्धि (viddhi)=तिमीले बुझ•तान् (tān)=ती•सर्वान् (sarvān)=सबैलाई•एवम् (evam)=यसरी•ज्ञात्वा (jñātvā)=यथार्थ रूपमा जानेर•विमोक्ष्यसे (vimokṣyase)=तिमी संसार-बन्धनबाट मुक्त हुनेछौ।
सरल नेपाली अनुवाद
श्रीभगवान् भन्नुहुन्छ— यस प्रकार वेदहरूमा धेरै प्रकारका यज्ञहरूको विस्तृत वर्णन गरिएको छ। ती सबै यज्ञहरू शरीर, वाणी र मनका क्रिया (कर्म) बाट उत्पन्न हुन्छन् भनी जान। यस यथार्थ तत्त्वलाई बुझेपछि तिमी संसारका सम्पूर्ण कर्मबन्धनहरूबाट मुक्त हुनेछौ।
कर्मजन्य यज्ञको यथार्थ ज्ञान
साधन र साध्यको विवेक: कर्मकाण्डमा नअल्झिनुहोस्
बाहिरी विधि र कर्मकाण्डलाई मात्र धर्म नठान्नुहोस्; साधनाको मूल उद्देश्य मनको शुद्धि र आत्मज्ञान प्राप्त गर्नु हो भन्ने स्मरण राख्नुहोस्।