अध्याय 5 : कर्मसंन्यासयोग
कर्मसंन्यास (अनासक्तिको सन्तुष्टि)
युक्तः कर्मफलं त्यक्त्वा शान्तिमाप्नोति नैष्ठिकीम्।
अयुक्तः कामकारेण फले सक्तो निबध्यते॥ १२॥
yuktaḥ karma-phalaṁ tyaktvā śāntim āpnoti naiṣṭhikīm |
ayuktaḥ kāma-kāreṇa phale sakto nibadhyate || 12 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
युक्तः (yuktaḥ)=कर्मयोगमा स्थित भएको निष्काम साधकले•कर्म-फलम् (karma-phalam)=कर्महरूको फलप्रतिको आसक्तिलाई•त्यक्त्वा (tyaktvā)=त्यागेर•शान्तिम् (śāntim)=परम शान्तिलाई•आप्नोति (āpnoti)=प्राप्त गर्दछ•नैष्ठिकीम् (naiṣṭhikīm)=जो कहिल्यै विचलित नहुने शाश्वत (नैष्ठिकी) शान्ति हो•अयुक्तः (ayuktaḥ)=तर योगरहित (संसारमा अल्झिएको) अज्ञानी मानिसले•काम-कारेण (kāma-kāreṇa)=आफ्ना वासना र इच्छाहरूको वशीभूत भएर•फले (phale)=कर्मको फलमा•सक्तः (saktaḥ)=आसक्त भएर•निबध्यते (nibadhyate)=कर्मबन्धनमा कडासँग बाँधिन्छ।
सरल नेपाली अनुवाद
श्रीभगवान् भन्नुहुन्छ— निष्काम कर्मयोगमा स्थित साधकले कर्मको फलप्रतिको सम्पूर्ण आसक्ति त्यागेर कहिल्यै नडगमगाउने शाश्वत परम शान्ति (नैष्ठिकी शान्ति) प्राप्त गर्दछ; तर योगरहित अज्ञानी व्यक्ति भने वासनाहरूको दास बनेर कर्मको फलमा आसक्त हुन्छ र संसारको बन्धनमा कडासँग बाँधिन्छ।
नैष्ठिकी शान्ति बनाम वासनाको बन्धन
अशान्तिको मूल जरा: नतिजाप्रतिको अत्यधिक मोह
आफ्ना कामहरू पूर्ण क्षमताका साथ गर्नुहोस् तर त्यसको नतिजाको अनावश्यक चिन्ता त्याग्नुहोस्। यसले तपाईंलाई आन्तरिक शान्ति दिलाउनेछ।