अध्याय 7 : ज्ञानविज्ञानयोग
ज्ञान र विज्ञान योग (सृष्टिको मूल तत्त्व)
इच्छाद्वेषसमुत्थेन द्वन्द्वमोहेन भारत।
सर्वभूतानि संमोहं सर्गे यान्ति परन्तप॥ २७॥
icchā-dveṣa-samutthena dvandva-mohena bhārata |
sarva-bhūtāni saṁmohaṁ sarge yānti parantapa || 27 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
इच्छा-द्वेष-समुत्थेन (icchā-dveṣa-samutthena)=इच्छा (राग) र द्वेष (घृणा) बाट उत्पन्न भएको•द्वन्द्व-मोहेन (dvandva-mohena)=द्वन्द्व (सुख-दुःख, लाभ-हानि) को भ्रमद्वारा•भारत (bhārata)=हे भरतवंशी अर्जुन!•सर्व-भूतानि (sarva-bhūtāni)=सम्पूर्ण प्राणीहरू•संमोहम् (saṁmoham)=घोर अज्ञान र भ्रममा•सर्गे (sarge)=संसारमा जन्म लिनासाथ•यान्ति (yānti)=फस्दछन्•परन्तप (parantapa)=हे शत्रुतापन अर्जुन!
सरल नेपाली अनुवाद
श्रीभगवान् भन्नुहुन्छ— हे भरतवंशी परन्तप अर्जुन! इच्छा (आसक्ति) र द्वेष (घृणा) बाट उत्पन्न हुने द्वन्द्वरूपी भ्रमका कारण संसारका सम्पूर्ण प्राणीहरू जन्म लिनासाथ घोर अज्ञान र मोहमा फस्दछन्।
इच्छा र द्वेषको द्वन्द्व: संसारको मूल भ्रम
लाइक र डिस्लाइकको बन्दी बन्नबाट मुक्ति
आफ्नो मनलाई केवल 'मन पर्ने' र 'मन नपर्ने' को संकुचित दायरामा कैद नगर्नुहोस्। परिस्थिति जे आए पनि तटस्थ, विवेकशील र शान्त रहने अभ्यास गर्नुहोस्।