अध्याय 7 : ज्ञानविज्ञानयोग
ज्ञान र विज्ञान योग (सृष्टिको मूल तत्त्व)
मनुष्याणां सहस्रेषु कश्चिद्यतति सिद्धये।
यततामपि सिद्धानां कश्चिन्मां वेत्ति तत्त्वतः॥ ३॥
manuṣyāṇāṁ sahasreṣu kaścid yatati siddhaye |
yatatām api siddhānāṁ kaścin māṁ vetti tattvataḥ || 3 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
मनुष्याणाम् (manuṣyāṇām)=मानिसहरूमध्ये•सहस्रेषु (sahasreṣu)=हजारौँ-हजारमा•कश्चित् (kaścit)=कोही विरलै एक जनाले•यतति (yatati)=प्रयत्न गर्दछ•सिद्धये (siddhaye)=आत्म-साक्षात्कार वा सिद्धिका लागि•यतताम् (yatatām)=प्रयत्न गर्ने साधकहरूमध्ये•अपि (api)=पनि•सिद्धानाम् (siddhānām)=सिद्धि-मार्गमा अघि बढेकाहरूमध्येबाट पनि•कश्चित् (kaścit)=कोही विरलै एक जनाले•माम् (mām)=मलाई (परमेश्वरलाई)•वेत्ति (vetti)=बुझ्दछ वा जान्दछ•तत्त्वतः (tattvataḥ)=वास्तविक यथार्थ स्वरूपमा।
सरल नेपाली अनुवाद
श्रीभगवान् भन्नुहुन्छ— हजारौँ मानिसहरूमध्ये विरलै कुनै एक व्यक्तिले आत्म-साक्षात्कार (सिद्धी) का लागि प्रयत्न गर्दछ; र यसरी निष्ठापूर्वक प्रयत्न गर्ने सिद्ध साधकहरूमध्ये पनि विरलै कुनै एक व्यक्तिले मात्र मलाई वास्तविक यथार्थ स्वरूपमा जान्दछ।
परमसत्यको दुर्लभता र साधकको महिमा
भीडको अन्धो दौडबाट माथि उठ्नु
भीडको अन्धो अनुकरण नगर्नुहोस्। आफ्नो वास्तविक आत्म-विकास, चरित्र र जीवनको सर्वोच्च उद्देश्यका लागि हरेक दिन सानो भए पनि सचेत पाइला चाल्नुहोस्।