अध्याय 7 : ज्ञानविज्ञानयोग
ज्ञान र विज्ञान योग (सृष्टिको मूल तत्त्व)
एतद्योनीनि भूतानि सर्वाणीत्युपधारय।
अहं कृत्स्नस्य जगतः प्रभवः प्रलयस्तथा॥ ६॥
etad-yonīni bhūtāni sarvāṇīty upadhāraya |
ahaṁ kṛtsnasya jagataḥ prabhavaḥ pralayas tathā || 6 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
एतत्-योनीनि (etat-yonīni)=यी दुवै प्रकृतिहरू (परा र अपरा) बाट जन्म लिने•भूतानि (bhūtāni)=समस्त प्राणीहरू•सर्वाणि (sarvāṇi)=सम्पूर्ण•इति (iti)=यस प्रकार•उपधारय (upadhāraya)=राम्रोसँग बुझ वा निश्चय गर•अहम् (aham)=म नै•कृत्स्नस्य (kṛtsnasya)=सम्पूर्ण•जगतः (jagataḥ)=संसारको•प्रभवः (prabhavaḥ)=उत्पत्ति (सृजन) को स्रोत•प्रलयः (pralayaḥ)=प्रलय (संहार वा विलीन हुने स्थान)•तथा (tathā)=त्यसैगरी।
सरल नेपाली अनुवाद
श्रीभगवान् भन्नुहुन्छ— तिमी निश्चयपूर्वक बुझ कि संसारका सम्पूर्ण प्राणी यी दुई (परा र अपरा) प्रकृतिबाट नै उत्पन्न भएका हुन्; र म नै यस सम्पूर्ण जगत्को उत्पत्ति (सृष्टि) र प्रलय (विलीन हुने स्थान) को मूल कारण हुँ।
सृष्टि र प्रलयको परम स्रोत
जीवनका चक्रहरू (सृजन र विसर्जन) लाई स्वीकार्नु
परिवर्तन र अन्त्यसँग नडराउनुहोस्। पुरानो विलीन भएपछि नै नयाँ जीवनको उदय हुन्छ भन्ने सत्यलाई दृढतापूर्वक स्वीकार्नुहोस्।