अध्याय 6 : आत्मसंयमयोग
ध्यान योग (मन जित्ने कला)
यं संन्यासमिति प्राहुर्योगं तं विद्धि पाण्डव।
न ह्यसंन्यस्तसङ्कल्पो योगी भवति कश्चन॥ २॥
yaṁ saṁnyāsam iti prāhur yogaṁ taṁ viddhi pāṇḍava |
na hy asaṁnyasta-saṅkalpo yogī bhavati kaścana || 2 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
यम् (yam)=जसलाई•संन्यासम् (saṁnyāsam)=संन्यास (कर्मत्याग)•इति (iti)=भनेर•प्राहुः (prāhuḥ)=ज्ञानीहरूले भन्दछन्•योगम् (yogam)=निष्काम कर्मयोग•तम् (tam)=त्यसैलाई नै•विद्धि (viddhi)=तिमीले बुझ•पाण्डव (pāṇḍava)=हे पाण्डुपुत्र अर्जुन!•न (na)=हुँदैन•हि (hi)=किनभने•असंन्यस्त-सङ्कल्पः (asaṁnyasta-saṅkalpaḥ)=सांसारिक कामना र स्वार्थी सङ्कल्पहरूको त्याग नगरेको व्यक्ति•योगी (yogī)=सच्चा योगी•भवति (bhavati)=बन्दछ•कश्चन (kaścana)=कोही पनि।
सरल नेपाली अनुवाद
श्रीभगवान् भन्नुहुन्छ— हे पाण्डुपुत्र अर्जुन! जसलाई विद्वान्हरू 'संन्यास' भन्दछन्, त्यसैलाई नै तिमी 'कर्मयोग' जान। किनभने सांसारिक कामना र स्वार्थपूर्ण सङ्कल्पहरूलाई नत्यागीकन कोही पनि व्यक्ति कहिल्यै योगी बन्न सक्दैन।
सङ्कल्प संन्यास: दुवै मार्गको साझा प्राण
स्वार्थी योजनाहरूको अन्त्य: मानसिक बोझको हलुकापन
भविष्यका स्वार्थी योजना र अनावश्यक अपेक्षाहरूको भारी बिसाउनुहोस्। वर्तमान क्षणको कर्तव्यमा समर्पित हुनुहोस्।