अध्याय 6 : आत्मसंयमयोग
ध्यान योग (मन जित्ने कला)
पार्थ नैवेह नामुत्र विनाशस्तस्य विद्यते।
न हि कल्याणकृत्कश्चिद्दुर्गतिं तात गच्छति॥ ४०॥
pārtha naiveha nāmutra vināśas tasya vidyate |
na hi kalyāṇa-kṛt kaścid durgatiṁ tāta gacchati || 40 ||
पदच्छेद र शब्दार्थ
पार्थ (pārtha)=हे पृथानन्दन अर्जुन!•न एव (na eva)=कहिल्यै पनि हुँदैन•इह (iha)=यस लोकमा (वर्तमान जीवनमा)•न (na)=न त•अमुत्र (amutra)=परलोकमा नै•विनाशः (vināśaḥ)=विनाश वा पतन•तस्य (tasya)=त्यस साधकको•विद्यते (vidyate)=हुन्छ•न हि (na hi)=किनभने कहिल्यै पनि होइन•कल्याण-कृत् (kalyāṇa-kṛt)=कल्याणकारी सत्कर्म वा आत्मोद्धारको साधना गर्ने•कश्चित् (kaścit)=कुनै पनि व्यक्ति•दुर्गतिम् (durgatim)=दुर्गति वा अधोगतिलाई•तात (tāta)=हे प्यारा मित्र/पुत्र अर्जुन!•गच्छति (gacchati)=प्राप्त गर्दछ।
सरल नेपाली अनुवाद
श्रीभगवान् भन्नुहुन्छ— हे पार्थ! त्यस योगभ्रष्ट साधकको न त यस लोकमा कहिल्यै विनाश हुन्छ, न त परलोकमा नै! किनभने हे मेरा प्यारा बन्धु! आत्मोद्धार वा लोककल्याणका लागि सत्कर्म गर्ने कुनै पनि साधक कहिल्यै दुर्गति (पतन) को भागीदार बन्दैन।
न हि कल्याणकृत् कश्चित्: श्रीकृष्णको अमर ढाडस
सत्कर्म कहिल्यै खेर जाँदैन: ब्रह्माण्डीय न्यायको नियम
कल्याणकारी र असल मार्गमा हिँड्दा कहिल्यै नडराउनुहोस्। स्मरण गर्नुहोस् कि कुनै पनि असल प्रयास वा साधना कहिल्यै व्यर्थ जाँदैन।